HABERTURK.COM
EKONOMİ SERVİSİ

BloombergHT ekranlarında yayımlanan Gülin Yıldırımkaya ile HT Gündem'in konuğu İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Murat Yalçıntaş, kur tartışmalarına yeni bir boyut getirecek açıklamalarda bulundu. İhracatçıların ve Sanayi Bakanı Zafer Çağlayan'ın düşük kur-değerli TL politikasını eleştirdiği Merkez Bankası'na Yalçıntaş'tan destek geldi.

İş dünyası referandum sürecine nasıl bakıyor, siyasette yükselen gerilim ekonomiye yansıdı mı? Sandıktan çıkacak “Evet” ya da “Hayır” ekonomiyi etkiler mi? “Taraf olmayan bertaraf olur” tartışması için ne düşünüyor, TÜSİAD’ın referandumda çekimser kalmasını için neler söyledi? Hükümet harcamalarını kontrol altına alan “Mali Kural Yasa Tasarısı”nın Meclis’ten geçmemesi ekonomiyi etkiler mi, Mali Kurala ihtiyaç var mı? TOBB bölünebilir mi, merkeziyetçi ve hantal bir yapıya sahip olduğu iddiaları için ne düşünüyor? Geleceğe ait planlarında siyaset var mı? Gülin Yıldırımkaya sordu, İstanbul Ticaret Odası Başkanı Murat Yalçıntaş cevapladı.

İşte Yalçıntaş'ın Gülin Yıldırımkaya'nın "kur" sorusuna verdiği yanıt...

GÜLİN YILDIRIMKAYA: Sayın Zafer Çağlayan’ın bir açıklaması var: ‘’Türkiye kur yüzünden bir ithalat ülkesi olmuştur’’ diyor. Hükümet de, işadamları da kur politikasında değişiklik talep ediyorlar. Merkez Bankası politikalarına yönelik değişiklik baskısını siz doğru buluyor musunuz?

YALÇINTAŞ: Sayın Bakan'ın söylemlerini saygı ile karşılıyorum. Merkez Bankası’nın ve Para Politikası Kurulu’nun son 5–6 senelik performansını ben son derece başarılı buluyorum. Türkiye’nin son 6–7 senelik performansına, özellikle bu krizdeki performansımıza baktığımız zaman Merkez Bankası’nın tutumunun ne kadar doğru olduğu net bir şekilde ortaya çıkıyor.

Bunu bir tarafa koyup kur meselesine gelecek olursak; kurun elbette iki tane etkisi var.
Birinci etkisini ihracatçılarımız net bir şekilde söylüyor. Diyorlar ki; ‘’Türkiye’deki fiyatlar ve maliyetler kurlardan daha hızlı bir şekilde artıyor, dolayısı ile bizim maliyetlerimiz satış fiyatlarımızdan çok daha hızlı bir şekilde artıyor. Artık biz rekabetçi olamıyoruz, satsak dahi sattığımız zaman para kazanamıyoruz’’.
Bu bakımdan kendileri son derece haklılar kurun bir nebze de olsun yukarıya çıkması kendilerini son derece rahatlatacaktır, burada haklılar.

Öte yandan Türkiye net ihracatçı bir ülke değil, net ithalatçı olan bir ülke. Bizim en büyük ithalat kalemimiz de enerjidir. Enerji ithal eden ve ithal ettiği enerjiyle üretim ve de ihracat yapan bir ülke. Kurun her yukarı çıkması demek Türkiye’nin ithal ettiği enerjinin maliyetinin yukarıya çıkması demek dolayısıyla Türkiye’deki imalat rakamlarının yukarıya çıkması demektir. Aynı şekilde Türkiye net borç alan bir ülke, Türkiye’nin borcu var. Türkiye’nin bu borcu dış borçta elbette yabancı para şeklinde, diğer bir değişle Türkiye’de kurun her yukarıya çıkması demek Türkiye’nin borcunun ve de ödediği faiz miktarının artması dolayısıyla Türkiye’deki maliyetlerin yukarıya çıkması demek.
Burada bizim yapmamız gereken şey; denge politikasıdır. Ne aşırı bir korumacılık içgüdüsü ile piyasaya anormal bir müdahale edip kurları anormal bir şekilde çıkarmak lazım: Eğer biz kurları anormal bir şekilde yukarıya çıkarırsak belki kısa vadede ihracatçı rahat eder ama orta ve uzun vadede daha önce bahsettiğim maliyet artışları yüzünden bu sefer biz ciddi anlamda hem bir enflasyon baskısı ile hem de tüm maliyetlerin yukarı çıkması ile dolayısıyla ihracatçıların bile tekrar rekabet edememesi gerçeği ile karşı karşıya kalırız. Ne de diğer türlü aşırı bir politika izleyerek kurları çok düşük tutmak ve kurları çok düşük tutarak Türkiye’nin ihracat yapamaz, ithalatı hep teşvik eden bir ülke haline gelmesi, bu da bizim için kötü bir şey. Burada öyle bir denge politikası uygulamamız gerekir ki hem ihracatçı rekabet edebilir olsun, kurlar belli ölçüde kendisini rahatlatsın, maliyet artışları kur artışlarının üzerinde kalmasın aynı zamanda da kurları suni müdahalelerle çok fazla arttırmamak lazım ki Türkiye’deki enerji fiyatları ve de finansman maliyetleri çok yukarı çıkıp Türkiye’deki üreticiler ve de tüccarlar onlarda rekabet edemez hale gelmesinler. Her şeyin başı dengedir.

YILDIRIMKAYA: O halde şu anda ortaya konulan fotoğraf da, kur yüzünden ithalat ülkesi olduk gibi bir bakış açısında biraz abartı payı var mı?
Biraz evvel söylediğim gibi ben gerek Sayın Bakanımız’ın gerek başka arkadaşların yaptıkları ve söyledikleri için bir şey söylemek istemiyorum.

YILDIRIMKAYA: Kendi üyeleriniz açısından baktığınızda?
Türkiye’de kurun zorlama ile değil piyasa dengesi içerisinde bir miktar yukarıya çıkması herkesi bir parça rahatlatır. Ama bu yukarıya çıkış zorlama ile ve çok fazla şekilde olursa yarardan fazla zarar getirir.